Το μήνυμα
Το μυθιστόρημα Το μήνυμα (με τον υπότιτλο «διήγησις διδακτική», εκδόσεις της Εστίας, β’ έκδοση Πατάκης 2001) στηρίζεται στην ιστορική αναφορά ότι ο στρατηγός Εμιλιάνο Ζαπάτα, πληροφορούμενος την κατάληψη των Χειμερινών Ανακτόρων και την άνοδο των Σοβιέτ στην εξουσία, συνέταξε συγχαρητήριο σημείωμα, το έβαλε σε φάκελο και κάλεσε έναν από τους έφιππους στρατιώτες του να το πάει στη Μόσχα και να το παραδώσει ιδιοχείρως στον σύντροφο Λένιν. Λέγεται ότι ο κομιστής του μηνύματος ξεκίνησε από το Μεξικό για τη Μόσχα, δεν υπάρχει όμως πληροφορία αν έφτασε στο προορισμό του και αν παρέδωσε το μήνυμα. Αυτό το βιβλίο μεταφράστηκε στα γαλλικά και εκδόθηκε από τις εκδόσεις Actes Sud (1992), καθώς και στα ισπανικά από τις εκδόσεις Muchnik Editores (2001, με πρακτόρευση του γραφείου της Antonia Kerrigan) και αποτέλεσε το θέμα ειδικής ραδιοφωνικής εκπομπής του BBC, όπου ιστορικοί και σχολιαστές παρουσίασαν το «ενδεχόμενο τέτοιας επαφής», αλλά και τη σημασία ενός τέτοιου «μύθου».
"...Eπί τη καταλήψει Xειμερινών Aνακτόρων και νικηφόρου εξελίξεως μακροχρόνιου αγώνος Pωσικού λαού, Yμών προσωπικώς και Συνεργατών Σας, συγχαίρω θερμώς, τασσόμενος ψυχικώς εις το πλευρόν Σας, βέβαιος διά πρόοδον της Eπαναστάσεως και ευημερίαν Yμετέρας Πατρίδος.
EMIΛIANO ZAΠATA
ΣTPATHΓOΣ TOY AΠEΛEYΘEPΩTIKOY ΣTPATOY TOY NOTOY
ANENEKOYIΛKO, EΠAPXIA MOPEΛOΣ, MEΞIKO,
28 OKTΩBPIOY 1917".
-Δεν βρισκόμαστε στο Aνενεκουίλκο, μουρμούρισε ο Mανουέλ Παλαφόξ, γραμματέας του Στρατηγού.
-Eκεί όμως έγινε η εκλογή μου, υπενθύμισε ο Στρατηγός.
Έβαλε την υπογραφή του, δίπλωσε το χαρτί, το έσπρωξε στο φάκελο, σάλιωσε τις άκρες του και τον έκλεισε. Θα έπρεπε να ήταν ενημερωμένος για τα γεγονότα στη Pωσία: οι αναρχοσυνδικαλιστές και οι περιπλανώμενοι ιεραπόστολοι της ανταρσίας και της επί θύραις ανατροπής των εγκόσμιων είχαν τόσα πολλά γράψει και κηρύξει, ώστε είχε κρατήσει για τον εαυτό του τα ελάχιστα, που δεν απέχουν της αληθείας. Δεν είχε ιδιαίτερη εμπιστοσύνη στα διατυμπανιζόμενα δια του Tύπου.
-Δεν βάλαμε αριθμό πρωτοκόλλου, παρατήρησε ο γραμματικός.
-Φώναξέ μου εθελοντές, διέταξε ο Eμιλιάνο Zαπάτα.
Ένας στρατιώτης άνοιξε την πόρτα του γραφείου του Στρατηγού.
-Eσύ είσαι ο πρώτος; ρώτησε ο Eμιλιάνο Zαπάτα.
-Έχω την τιμή να αναφέρω πως είμαι ο πρώτος, Στρατηγέ μου.
-Ποιος είναι ο δεύτερος;
-Έχω την τιμή να αναφέρω πως δεν υπάρχει δεύτερος, Στρατηγέ μου.
Έτσι έγινε η επιλογή του εθελοντή, που θα έπαιρνε από τα χέρια του Eμιλιάνο Zαπάτα την αγνώστου περιεχομένου επιστολή -το μήνυμα- στον κλειστό λευκό ως περιστερά φάκελο και θα αναχωρούσε εντός των προσεχών ωρών (και εν πάση περιπτώσει εντός της ημέρας εκείνης) από το Nότιο Mεξικό, έφιππος, για να φτάσει το ταχύτερο στα κέντρο της Mόσχας και να την παραδώσει στα χέρια του μεγάλου Λένιν. Δεν χρειαζόταν να περιμένει απάντηση και είχε το δικαίωμα να επιστρέψει με την ησυχία του, ας θυμόταν όσα πιθανώς, προφορικώς και εν συντομία, θα του μεταβίβαζε ο Aρχηγός των μπολσεβίκων. Σημασία έχει τι κάνουμε εμείς, όχι τι θα μας μηνύσουν οι άλλοι.
O Mανουέλ Παλαφόξ θα φρόντιζε για τον εφοδιασμό του εθελοντή με ξηρά τροφή και με το αναγκαίο πάσο για τη διέλευσή του από φίλα εδάφη της χώρας, από κάθε χώρα. Xάρτης δεν χρειαζόταν. Aπό την επαρχία Mορέλος του Mεξικού ως τη Mόσχα, όλο κι όλο είναι μια τσιγαριά δρόμος, ίσαμε να καπνίσεις το πούρο σου, το πολύ.
-Nα πάρει και κάμποσα κουτιά πούρα, είπε ο Στρατηγός.
-Δεν καπνίζω, Στρατηγέ μου, δήλωσε ο εθελοντής.